× "Polityce Prywatności".
myLekarze.pl

(np. Ortopeda Częstochowa lub Jan Kowalski)

Polecani specjaliści

Odczyny układu białokrwinkowego mogą objawiać się zmniejszeniem liczby białych krwinek, czyli leukopenią lub zwiększeniem liczby białych krwinek, a więc leukocytozą.

Leukopenia to stan, w którym stwierdza się zmniejszenie liczby krwinek białych w jednostce objętości krwi (np. w 1 mm3) poniżej liczby przyjmowanej za normę dla danej płci i wieku.

Często ludzie do czasu przypadkowego badania morfologii krwi nie zdają sobie nawet sprawy, że mają leukopenię i nie odczuwają żadnych dolegliwości, zwłaszcza jeśli niedobór dotyczy (proporcjonalnie) wszystkich typów komórek układu białokrwinkowego. Niemniej osoby z leukopenią znamionuje ogólnie zmniejszona odporność, szczególnie przeciw różnorakim infekcjom i procesom zapalnym.

Może być ona wyrazem izolowanego niedoboru krwinek białych (jako wyraz niedorozwoju szpiku w zakresie np. granulocytów), a może też być wyrazem ogólnej niedoczynności wszystkich składowych szpiku kostnego, bądź też skutkiem jego zwłóknienia.

Granulocytopenia


Granulocytopenia jest to stan, który może mieć bardzo różną w swej naturze przyczynę, a jego wyrazem jest zmniejszenie, poniżej przyjętej za normę, liczby granulocytów przy równoczesnym zazwyczaj zmniejszeniu ogólnej liczby białych krwinek, a – sporadycznie – czasem nawet przy prawidłowej ich ogólnej liczbie.

Pamiętając o roli fizjologicznej granulocytów jako komórek m.in. wchłaniających obce elementy i zabezpieczających w organizmie tzw. odporność komórkową, należy z jednej strony stwierdzić, że stany znacznego zmniejszenia liczby granulocytów we krwi (zwłaszcza ich bezwzględnej liczby) oznaczają poważne zagrożenie dla organizmu ze względu na podatność na różnorakie (powszechnie zagrażające w codziennym życiu) zakażenia bakteryjne. Z drugiej zaś strony zmniejszenie liczby krwinek białych może powodować niektóre bakteryjne choroby zakaźne, jak dur brzuszny, dury rzekome, gruźlicę prosówkową, tularemię itp., jako wyraz toksycznego działania jadów bakteryjnych na szpik kostny.

Zapobieganie

 

Granulocytopenia nie wymaga właściwie leczenia, wymaga jednak rozsądnego życia i świadomego postępowania zapobiegawczego, polegającego przede wszystkim na:

  • unikaniu kontaktu z wszelkiego rodzaju możliwymi do rozpoznania źródłami zakażenia,
  • unikaniu kontaktu ze związkami chemicznymi, jak: benzen, ksylen, toluen i inne rozpuszczalniki organiczne, ropa naftowa, benzyna i inne jej pochodne, różnorakie farby i lakiery, pestycydy owadobójcze, chwastobójcze i grzybobójcze, asfalt oraz substancje pokrewne itd.,
  • unikaniu kontaktu z wszelkiego rodzaju promieniowaniem jonizującym, jak rentgenowskie, pierwiastków radioaktywnych itp.,
  • unikaniu pokarmów z produktów intensywnie chronionych chemicznymi środkami ochrony roślin (pestycydami), a także wędzonych, kiszonych (kwaszonych), uprzednio spleśniałych lub sfermentowanych (choć częściowo) oraz peklowanych (np. z użyciem saletry) bądź w inny sposób chemicznie konserwowanych itd.,
  • unikaniu nadmiaru leków, zwłaszcza stosowanych bez zaleceń lekarza, np. antybiotyków, sulfonamidów, a także tabletek przeciw bólowi głowy, tzw. z krzyżykiem, preparatów stosowanych w nadczynności tarczycy oraz różnych leków przeciwreumatycznych,
  • likwidowaniu w zarodku wszelkich zakażeń, np. przez stosowanie – wyłącznie z zaleceń lekarskich – chemioterapeutyków.

Należy zdecydowanie podkreślić, że istnieje indywidualna reakcja organizmu na poszczególne czynniki szkodliwe, z którymi organizm w ten czy inny sposób świadomie lub nieświadomie ma kontakt.

U osób szczególnie wrażliwych lub takich, u których uprzednio wytworzyły się mechanizmy uczuleniowe na określoną substancję, niektóre z wymienionych czynników, dla większości osób obojętne, mogą spowodować ostrą granulocytopenię, a nawet agranulocytozę i śmierć.

Agranulocytoza


Agranulocytoza jest to bardzo groźna choroba, której istotą jest praktycznie całkowity niedobór granulocytów obojętnochłonnych we krwi obwodowej na skutek zaniku zdolności ich wytwarzania przez szpik kostny, bądź też w wyniku reakcji doprowadzających do ich rozpadu bezpośrednio po wytworzeniu, lub nawet już w procesie dojrzewania.

Następstwem tego jest brak jakiejkolwiek odporności komórkowej i podatność na wszelkie zakażenia, a w razie ich powstania bardzo szybkie rozprzestrzenianie się.

Chory wymaga hospitalizacji oraz bardzo intensywnego leczenia i pielęgnowania.

Wśród stwierdzanych przez współdomowników oraz przez lekarza zmian na pierwszy plan wysuwa się ogólnie ciężki stan zazwyczaj wysoko gorączkującego chorego.

Gorączce towarzyszą przeważnie:

  • ból gardła,
  • przerost i przekrwienie migdałków z białoszarawymi nalotami i owrzodzeniami na ich powierzchni, a często także na błonie śluzowej jamy ustnej i języku,
  • przykry, cuchnący zapach z jamy ustnej.

Zmiany takie mogą się uogólnić, występując także na błonie śluzowej odbytu, pochwy lub warg sromowych. Szybkie szerzenie się procesu zakaźno-zapalnego może w krótkim czasie doprowadzić do ogólnego zakażenia, zapalenia płuc itd. Ten groźny dla życia zespół chorobowy, wymagający natychmiastowego leczenia szpitalnego, powinien być ostrzeżeniem przed tak łatwym i powszechnym stosowaniem różnorakich środków chemicznych, pochopnym zażywaniem leków bez wskazań lekarskich.

Dlatego we wszystkich przypadkach zmian w gardle, na migdałkach, konieczne jest sprawdzenie liczby białych krwinek, tzw. leukocytozy, która w anginach bakteryjnych jest zwiększona, natomiast w agranulocytozie wyraźnie zmniejszona, a w składzie odsetkowym praktycznie brak granulocytów.

Leczenie


Bardzo ważne jest możliwie szybkie ustalenie właściwego rozpoznania i podjęcie specjalistycznego leczenia. Ograniczyć też należy do minimum wszelkie możliwe źródła kontaktu z czynnikami zakaźnymi przez np. zakaz odwiedzin nawet osób najbliższych oraz maksymalne przestrzeganie przez personel leczniczy wszelkich zasad jałowości we wszystkich możliwych ogniwach postępowania diagnostyczno-pielęgniarsko-lekarskiego.

Niezmiernie ważne dla dalszych losów chorego jest też ustalenie – jeżeli to w ogóle jest możliwe – czynnika, który wywołał agranulocytozę, natychmiastowe przerwanie kontaktu z nim i ostrzeżenie chorego na przyszłość przed jakimkolwiek powtórnym kontaktem.

Zapobieganie


W przypadku agranulocytozy sprowadza się w zasadzie do profilaktyki omówionej przy granulocytopenii i niedokrwistości aplastycznej.

Limfopenia


Limfopenia jest to stan wrodzonej lub nabytej niewydolności układu wytwarzającego limfocyty, z charakterystycznym zmniejszeniem odsetka limfocytów w obrazie procentowym krwi obwodowej, a przede wszystkim bezwzględnej liczby limfocytów w określonej jednostce objętości krwi.

Względną bowiem limfopenię możemy zaobserwować przejściowo jako skutek mobilizacji, a więc i rozrostu układu granulocytów w okresach potrzeby zwalczania zakażeń bakteryjnych w organizmie (i taki stan należy uznać raczej za korzystny i celowy dla organizmu).

Niekorzystna natomiast dla organizmu jest wrodzona lub nabyta bezwzględna limfopenia przewlekła. Jest ona w pewnym sensie równoznaczna z upośledzeniem zdolności tworzenia przeciwciał w razie wniknięcia niepożądanych substancji antygenowych.

Osoby dotknięte tym stanem wykazują zwiększoną skłonność i podatność na zakażenie. Wyraża się to zazwyczaj nawracającymi anginami, grypami, lub też przeziębieniami grypopodobnymi, czy wreszcie innego rodzaju stanami zakaźno-zapalnymi (np. skłonność do owrzodzeń na błonie śluzowej jamy ustnej, do czyraków) niekiedy kilkakrotnie w ciągu roku.

Rozpoznanie


Jego ustalenie jest możliwe tylko przez lekarza na podstawie dokładnie przekazanych informacji przez chorego lub jego otoczenie (np. co do rodzajów przebytych stanów chorobowych, domniemanych przyczyn i okoliczności ich wystąpienia) oraz wyników wielu wysoce specjalistycznych badań immunologiczno-serologicznych.

Poprawne ustalenie rozpoznania, czyli stwierdzenie defektów odpornościowych, warunkowanych m.in. limfopenią, stwarza realne podstawy do poprawy istniejącego stanu rzeczy, pod warunkiem systematycznego prowadzenia zaleconego przez lekarza leczenia.

Megakariocytopenia


Megakariocytopenia jest chorobą, w której z nieznanych bliżej przyczyn dochodzi do zmniejszenia w szpiku kostnym liczby megakariocytów, tj. macierzystych komórek dla trombocytów, czyli płytek krwi. Następstwa takiego stanu są omówione w podrozdziale poświęconym małopłytkowym skazom krwotocznym.

Pancytopenia


Pancytopenia jest to stan wieloukładowego niedoboru krwinek w wyniku pełnego zaniku szpiku kostnego, tj. wytwarzania komórek wszystkich jego składowych, a więc krwinek czerwonych, krwinek białych i megakariocytów.

Rozpoznaje się go na podstawie stwierdzenia niskich wartości liczby krwinek czerwonych, krwinek białych i trombocytów we krwi obwodowej oraz zmniejszenia liczby ich komórek macierzystych w szpiku kostnym.

Obraz kliniczny jest sumą objawów niedoboru poszczególnych składowych, podobnie jak sumą wcześniej omówionych działań są zasady leczenia i profilaktyki.

Sugerowany specjalista:

Hematologia

Pytania

Nie zadano jeszcze żadnego pytania.

Zadaj nowe pytanie:

Zdefiniuj jak najtrafniej temat np. "znamiona na skórze po opalaniu"
Nie pisz tematu typu "pomocy", "szukam lekarza"

Postaraj się jak najdokładniej opisać swój problem medyczny, aby znajdujący się na forum lekarze lub użytkownicy mogli udzielić Ci pomocy.

Proszę przepisać słowa z obrazka:

* Pola wymagane

Partnerzy:
lekarz lekarz kliniki
Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka działanie 8.1